Μπορεί η ζέστη να αυξήσει τον κίνδυνο αιφνίδιου βρεφικού θανάτου; Δείτε ποια θερμοκρασία θεωρείται ασφαλής για τον ύπνο του μωρού και πώς να το ντύνετε σωστά.
Όταν γεννιέται ένα μωρό, μία από τις πρώτες ανησυχίες των γονιών είναι αν κρυώνει. Έτσι συχνά το δωμάτιο θερμαίνεται περισσότερο και το μωρό ντύνεται με πολλές στρώσεις ρούχων.
Όμως οι σύγχρονες παιδιατρικές οδηγίες δείχνουν ότι το πρόβλημα συνήθως δεν είναι το κρύο — είναι η υπερβολική ζέστη.
Η υπερθέρμανση έχει συνδεθεί με αυξημένο κίνδυνο για το Σύνδρομο Αιφνίδιου Βρεφικού Θανάτου (SIDS), δηλαδή τον απροσδόκητο θάνατο ενός φαινομενικά υγιούς βρέφους κατά τη διάρκεια του ύπνου.
Τι είναι το SIDS
Το SIDS αφορά βρέφη κυρίως κάτω του 1 έτους και συμβαίνει συνήθως κατά τον νυχτερινό ύπνο. Δεν προκαλείται από πνιγμό, πτώση ή ασθένεια και για αυτό ανησυχεί ιδιαίτερα τους γονείς.
Οι έρευνες δείχνουν ότι σχετίζεται με τον τρόπο που ο ανώριμος εγκέφαλος του βρέφους ρυθμίζει την αναπνοή και τη θερμοκρασία σώματος κατά τον ύπνο.
Γι’ αυτό και το περιβάλλον ύπνου παίζει καθοριστικό ρόλο.
Η σωστή θερμοκρασία δωματίου
Οι παιδιατρικοί οργανισμοί συμφωνούν σε ένα εύρος θερμοκρασίας που θεωρείται ασφαλές.
Ιδανική θερμοκρασία: 18 έως 20 βαθμοί Κελσίου.
Δεν χρειάζεται πολύ ζεστό δωμάτιο. Τα βρέφη δεν ωφελούνται από υψηλή θερμοκρασία, αντίθετα δυσκολεύονται να ρυθμίσουν τη θερμότητά τους.
Γιατί η υπερθέρμανση είναι επικίνδυνη
Τα μωρά δεν ιδρώνουν και δεν αποβάλλουν θερμότητα όπως οι ενήλικες. Όταν ζεσταίνονται πολύ:
πέφτουν σε βαθύτερο ύπνο από τον οποίο δυσκολεύονται να ξυπνήσουν
μειώνεται η αντίδραση του εγκεφάλου σε χαμηλό οξυγόνο
επηρεάζεται η αναπνοή.
Αυτός είναι και ο λόγος που η υπερβολική ένδυση, τα βαριά σκεπάσματα και το πολύ ζεστό δωμάτιο θεωρούνται παράγοντες κινδύνου.
Πώς να καταλάβετε αν το μωρό ζεσταίνεται
Τα χέρια και τα πόδια δεν είναι αξιόπιστος δείκτης γιατί συχνά είναι πιο κρύα.
Ελέγχετε:
τον αυχένα ή την πλάτη.
Αν είναι ιδρωμένο ή πολύ ζεστό, τότε το μωρό έχει ντυθεί περισσότερο απ’ όσο χρειάζεται.
Πώς να ντύνετε το μωρό στον ύπνο
Γενικός κανόνας: το μωρό χρειάζεται μία στρώση ρούχων περισσότερη από έναν ενήλικα που αισθάνεται άνετα στον ίδιο χώρο.
Ασφαλής ένδυση:
βαμβακερό φορμάκι
υπνόσακος (sleeping bag) αντί για κουβέρτες.
Αποφύγετε:
σκουφάκια στον ύπνο μέσα στο σπίτι
βαριά παπλώματα
πολλές κουβέρτες
μαξιλάρια.
Ο υπνόσακος θεωρείται από τους παιδιάτρους η πιο ασφαλής επιλογή γιατί δεν καλύπτει το κεφάλι του μωρού.
Τι να προσέξετε ιδιαίτερα
Υψηλός κίνδυνος υπερθέρμανσης υπάρχει όταν: 1. το μωρό κοιμάται κοντά σε καλοριφέρ ή θερμάστρα 2. κοιμάται με πολλά σκεπάσματα 3. κοιμάται μαζί με ενήλικα κάτω από πάπλωμα 4. είναι υπερβολικά ντυμένο για τη θερμοκρασία του δωματίου.
Το καλοκαίρι
Σε ζεστά κλίματα (όπως η Κύπρος) το καλοκαίρι χρειάζεται ακόμη μεγαλύτερη προσοχή.
Πρακτικές οδηγίες:
ελαφρύ βαμβακερό ρούχο
ανεμιστήρας που δεν φυσά απευθείας στο μωρό
καλός αερισμός δωματίου
αποφυγή πλαστικών ή συνθετικών υφασμάτων.
Ο κλιματισμός επιτρέπεται, αρκεί η θερμοκρασία να μην είναι πολύ χαμηλή και να μην κατευθύνεται πάνω στο μωρό.
Τι πρέπει να θυμάστε
Οι γονείς φοβούνται περισσότερο το κρύο, αλλά για τα βρέφη ο μεγαλύτερος κίνδυνος στον ύπνο είναι η ζέστη.
Ένα ελαφρώς δροσερό περιβάλλον είναι πιο ασφαλές από ένα υπερθερμασμένο δωμάτιο. Αν το μωρό είναι άνετο, αναπνέει ελεύθερα και δεν ιδρώνει, τότε ο χώρος ύπνου είναι κατάλληλος.
Πηγές
NHS UK – Sudden Infant Death Syndrome (safe sleep temperature)
Lullaby Trust – Safe sleep environment guidance
American Academy of Pediatrics – Safe sleep recommendations
World Health Organization – Infant safe sleep practices
