ΓΟΝΕΪΚΟΤΗΤΑ
Οταν ένα παιδί φέρνει στο σπίτι κάτι που δεν του ανήκει, ο γονιός χρειάζεται πρώτα να καταλάβει τι συνέβη. Η αντίδραση περιλαμβάνει σαφές όριο και επιστροφή του αντικειμένου, χωρίς το παιδί να χαρακτηρίζεται «κλέφτης» ή να ακούει προβλέψεις για το μέλλον του.
Στα πολύ μικρά παιδιά η κατανόηση της ιδιοκτησίας χτίζεται σταδιακά. Το ότι κάτι τους αρέσει δεν σημαίνει ότι καταλαβαίνουν ακόμη πλήρως γιατί δεν μπορούν να το πάρουν. Αυτό δεν καταργεί την ανάγκη καθοδήγησης, αλλά αλλάζει τον τρόπο που δίνεται.
Η κουβέντα ξεκινά από τα γεγονότα
Ο ενήλικας ρωτά πού βρέθηκε το αντικείμενο και πώς έφτασε στην τσάντα. Αποφεύγει δημόσια ανάκριση, απειλές και ειρωνείες. Αν τα γεγονότα δεν είναι σαφή, δεν παρουσιάζει την υποψία ως βεβαιότητα.
Αν το παιδί το πήρε χωρίς άδεια, εξηγεί ότι τα πράγματα των άλλων επιστρέφονται. Το βοηθά να οργανώσει την επανόρθωση με τρόπο που ταιριάζει στην ηλικία και στην περίσταση.
Η επιστροφή δεν χρειάζεται να γίνει δημόσιο θέαμα. Σκοπός είναι να αποκατασταθεί η ζημιά και να γίνει κατανοητό το όριο, όχι να εκτεθεί το παιδί μπροστά στην τάξη ή σε συγγενείς.
Η αιτία δεν είναι πάντα ίδια
Ενα μεγαλύτερο παιδί μπορεί να ήθελε να εντυπωσιάσει φίλους, να ανταποκριθεί σε πίεση ή να αποκτήσει κάτι που επιθυμούσε. Μπορεί επίσης να υπάρχει θυμός ή ανάγκη προσοχής. Καμία από αυτές τις πιθανότητες δεν θεωρείται δεδομένη χωρίς συζήτηση.
Ο γονιός μπορεί να ρωτήσει τι περίμενε το παιδί ότι θα συμβεί και τι θα μπορούσε να κάνει διαφορετικά. Η εξήγηση του κινήτρου βοηθά να δουλευτεί η συμπεριφορά, χωρίς να επιτρέπει να κρατηθεί το αντικείμενο.
Το παράδειγμα των ενηλίκων μετρά. Ενα παιδί μπερδεύεται όταν ακούει κανόνες για την εντιμότητα, αλλά βλέπει τους μεγάλους να χαίρονται επειδή κράτησαν κάτι που δόθηκε από λάθος.
Μετά την επανόρθωση υπάρχει συνέχεια
Οταν το αντικείμενο επιστραφεί ή καλυφθεί η ζημιά, το περιστατικό δεν ανασύρεται σε κάθε επόμενο καβγά. Το παιδί χρειάζεται δυνατότητα να δείξει διαφορετική συμπεριφορά.
Αν το παιδί συνεχίζει να παίρνει πράγματα χωρίς άδεια ή συνυπάρχουν άλλες σημαντικές δυσκολίες, χρειάζεται αξιολόγηση από επαγγελματία ψυχικής υγείας παιδιών. Η διερεύνηση αφορά τις ανάγκες και τις σχέσεις του παιδιού, όχι την επιβεβαίωση μιας ταμπέλας.
