Μπορεί να μην έχει πει ακόμη την πρώτη του λέξη, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι δεν μαθαίνει διαρκώς. Αντίθετα, από τους πρώτους κιόλας μήνες της ζωής του, το μωρό παρατηρεί προσεκτικά τους ανθρώπους γύρω του, «αποθηκεύοντας» πληροφορίες για το πώς μιλούν, πώς κινούνται, πώς εκφράζουν τα συναισθήματά τους και πώς αλληλεπιδρούν μεταξύ τους.
Έχετε προσέξει ότι το μωρό σάς κοιτάζει επίμονα όταν μιλάτε, μαγειρεύετε ή γελάτε; Δεν είναι τυχαίο. Ο εγκέφαλός του βρίσκεται σε μια περίοδο εξαιρετικά γρήγορης ανάπτυξης και κάθε εικόνα, ήχος και κίνηση αποτελούν πολύτιμες πληροφορίες.
Ακόμη κι όταν φαίνεται ότι απλώς σας κοιτάζει, στην πραγματικότητα επεξεργάζεται εκφράσεις του προσώπου, τον τόνο της φωνής, τις κινήσεις των χεριών και τον τρόπο με τον οποίο επικοινωνείτε με τους άλλους. Μέσα από αυτή τη διαδικασία αρχίζει να κατανοεί πώς λειτουργεί ο κόσμος γύρω του.
Μαθαίνει πριν καν μπορέσει να μιμηθεί
Οι ερευνητές γνωρίζουν εδώ και χρόνια ότι τα βρέφη δεν χρειάζεται να συμμετέχουν ενεργά σε μια δραστηριότητα για να μάθουν από αυτήν. Αρκεί να παρατηρούν.
Όταν βλέπουν έναν γονέα να χαμογελά, να χαιρετά, να δείχνει ένα αντικείμενο ή να αντιδρά σε μια κατάσταση, ο εγκέφαλός τους καταγράφει αυτές τις συμπεριφορές. Με το χρόνο, οι παρατηρήσεις αυτές γίνονται η βάση για τη μίμηση, τη γλώσσα και τις πρώτες κοινωνικές δεξιότητες.
Γι’ αυτό και οι ειδικοί συχνά περιγράφουν τα βρέφη ως μικρούς «επιστήμονες», που συλλέγουν συνεχώς πληροφορίες από το περιβάλλον τους.
Η δύναμη της κοινής προσοχής
Ένα σημαντικό αναπτυξιακό βήμα είναι η λεγόμενη κοινή προσοχή (joint attention). Πρόκειται για τη στιγμή που το μωρό και ο γονέας εστιάζουν στο ίδιο αντικείμενο ή γεγονός, κοιτάζοντάς το μαζί.
Για παράδειγμα, δείχνετε ένα πουλί στο παράθυρο και το μωρό ακολουθεί το βλέμμα ή το δάχτυλό σας. Αυτές οι μικρές καθημερινές στιγμές βοηθούν το παιδί να συνδέσει λέξεις με αντικείμενα, να κατανοήσει την επικοινωνία και να αναπτύξει σταδιακά τη γλώσσα του.
Δεν χρειάζονται συνεχώς «εκπαιδευτικά» παιχνίδια
Πολλοί γονείς αναρωτιούνται ποια παιχνίδια θα βοηθήσουν περισσότερο το μωρό τους να μάθει. Ωστόσο, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι οι σημαντικότερες ευκαιρίες μάθησης βρίσκονται συχνά στις πιο απλές καθημερινές στιγμές.
Όταν του μιλάτε ενώ διπλώνετε τα ρούχα, όταν σας παρακολουθεί να ετοιμάζετε το φαγητό, όταν γελάτε μαζί του ή όταν του περιγράφετε τι κάνετε, του προσφέρετε πλούσια γλωσσικά, κοινωνικά και αισθητηριακά ερεθίσματα.
Δεν χρειάζεται να μετατρέψετε κάθε στιγμή σε «μάθημα». Αυτό που έχει μεγαλύτερη αξία είναι η ουσιαστική αλληλεπίδραση.
Οι καθημερινές στιγμές χτίζουν τον εγκέφαλο
Οι πρώτοι μήνες της ζωής είναι μια περίοδος κατά την οποία δημιουργούνται εκατομμύρια νέες νευρωνικές συνδέσεις. Κάθε βλέμμα, κάθε χαμόγελο, κάθε λέξη και κάθε κοινή εμπειρία συμβάλλουν στη διαμόρφωση αυτών των κυκλωμάτων.
Έτσι, την επόμενη φορά που το μωρό θα σας κοιτάζει με απόλυτη προσοχή, θυμηθείτε ότι πιθανότατα δεν σας παρατηρεί απλώς. Σας «διαβάζει». Μέσα από εσάς ανακαλύπτει πώς επικοινωνούν οι άνθρωποι, πώς εκφράζουν τα συναισθήματά τους και πώς λειτουργεί ο κόσμος που το περιβάλλει.
Πηγή:imommy.gr
