ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ
Η αναδοχή δίνει οικογενειακή φροντίδα σε ένα παιδί που, για λόγους προστασίας, δεν μπορεί να ζει με τους γονείς του. Δεν σβήνει την προηγούμενη ζωή του και δεν ταυτίζεται με την υιοθεσία. Στην Κύπρο, οι Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας έχουν την ευθύνη για τα παιδιά που βρίσκονται υπό τη νομική φροντίδα τους και για την καταλληλότητα της τοποθέτησής τους.
Η ανάγκη μπορεί να προκύψει από σοβαρές δυσκολίες των γονιών ή από μια κρίση που θέτει σε κίνδυνο την ασφάλεια του παιδιού. Η μετακίνησή του δεν είναι μια απλή αλλαγή διεύθυνσης: μπορεί να σημαίνει αποχωρισμό από πρόσωπα, συνήθειες και τόπους που γνωρίζει.
Γιατί δεν είναι υιοθεσία
Η υιοθεσία δημιουργεί μόνιμη νομική σχέση γονιού και παιδιού. Η αναδοχή οργανώνει τη φροντίδα του, χωρίς να έχει τον ίδιο σκοπό ή τις ίδιες νομικές συνέπειες. Η διάρκειά της εξαρτάται από τις ανάγκες και το σχέδιο φροντίδας του συγκεκριμένου παιδιού.
Κάποια παιδιά επιστρέφουν στην οικογένειά τους, όταν αυτό είναι ασφαλές και προς το συμφέρον τους. Αλλα χρειάζονται μεγαλύτερη παραμονή σε ανάδοχη οικογένεια. Η επαφή με τη φυσική οικογένεια ρυθμίζεται σύμφωνα με τις ανάγκες προστασίας· δεν μπορεί να υποσχεθεί κανείς ότι θα έχει την ίδια μορφή σε όλες τις περιπτώσεις.
Υπάρχει επίσης ημερήσια αναδοχή, κατά την οποία η φροντίδα παρέχεται για καθορισμένες ώρες της ημέρας ή της νύχτας, ώστε να στηριχθεί η οικογένεια και να προληφθεί μια μονιμότερη απομάκρυνση.
Η αξιολόγηση προηγείται της τοποθέτησης
Το ενδιαφέρον ενός ενηλίκου είναι η αρχή της διαδικασίας. Ακολουθεί διερεύνηση της καταλληλότητας, με πληροφορίες για την οικογένεια, το περιβάλλον και τη δυνατότητά της να ανταποκριθεί στις ανάγκες ενός παιδιού. Η αίτηση δεν συνεπάγεται αυτόματη έγκριση ούτε άμεση τοποθέτηση.
Η οικογένεια που θα φροντίσει κάθε παιδί δεν επιλέγεται μόνο με βάση την ηλικία του ή τον διαθέσιμο χώρο. Εξετάζονται οι ιδιαίτερες ανάγκες του παιδιού, ενώ η δική του άποψη χρειάζεται να ακούγεται ανάλογα με την ηλικία και την ωριμότητά του. Ενα παιδί που μετακινείται δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως παθητικός αποδέκτης μιας απόφασης που δεν του εξηγείται.
Η καθημερινότητα μετά την άφιξη
Σχολείο, υγεία, συναντήσεις με επαγγελματίες και επαφή με σημαντικά πρόσωπα οργανώνονται μέσα από το ατομικό σχέδιο φροντίδας. Η ανάδοχη οικογένεια συνεργάζεται με τις αρμόδιες υπηρεσίες· δεν καλείται να λύσει μόνη της κάθε δυσκολία.
Η σταθερότητα χτίζεται και με μικρά, προβλέψιμα πράγματα: ποιος θα παραλάβει το παιδί, πού βρίσκονται τα δικά του αντικείμενα, τι θα συμβεί την επόμενη ημέρα.
Η ενημέρωση των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας διαχωρίζει τις διαφορετικές μορφές αναδοχής και εξηγεί τη διαδικασία για τους ενδιαφερόμενους. Η απόφαση χρειάζεται γνώση αυτών των υποχρεώσεων, μαζί με ρεαλιστική εκτίμηση του χρόνου και της φροντίδας που μπορεί να προσφέρει μια οικογένεια.
