Αν το παιδί σας έχει πρόβλημα ακοής, η καθημερινότητα στο σχολείο μπορεί να γίνει πιο απαιτητική – όχι μόνο στο μάθημα, αλλά και στην επικοινωνία με συμμαθητές και εκπαιδευτικούς. Είναι γεγονός πως το σχολικό περιβάλλον είναι γεμάτο ήχους, συζητήσεις και ταυτόχρονες αλληλεπιδράσεις, κάτι που συχνά δυσκολεύει ένα βαρήκοο παιδί να παρακολουθήσει και να συμμετέχει ισότιμα.
Πολλοί δεν γνωρίζουν επαρκώς τις πραγματικές δυσκολίες και ανάγκες που προκύπτουν από μια απώλεια ακοής, ενώ ειδικοί τονίζουν ότι οι δυσκολίες αυτές δεν είναι πάντα εμφανείς, αλλά επηρεάζουν ουσιαστικά τόσο τη μάθηση όσο και την ψυχολογία του παιδιού. Ένα βαρήκοο παιδί μπορεί να χάνει σημαντικές πληροφορίες μέσα στην τάξη, ειδικά όταν υπάρχει θόρυβος ή όταν μιλούν πολλοί ταυτόχρονα, με αποτέλεσμα να χρειάζεται περισσότερη προσπάθεια για να παρακολουθήσει το μάθημα. Συχνά κουράζεται πιο εύκολα, μπορεί να διστάζει να συμμετέχει ή να ζητήσει διευκρινίσεις, ενώ δεν είναι σπάνιο να αισθάνεται απομονωμένο από την υπόλοιπη ομάδα. Όλα αυτά μπορούν να επηρεάσουν τόσο την αυτοπεποίθησή του όσο και τη συνολική του επίδοση στο σχολείο.
Ποιες είναι οι αόρατες δυσκολίες των βαρήκοων παιδιών στη μάθηση και την επικοινωνία;
Από την άλλη, παρόλο που οι δυσκολίες αυτές είναι υπαρκτές, συχνά περνούν απαρατήρητες μέσα στην τάξη. Πολλοί εκπαιδευτικοί δεν έχουν σαφή εικόνα για το τι πραγματικά αντιμετωπίζει ένα βαρήκοο παιδί στην καθημερινότητά του. Ωστόσο, με τη σωστή ενημέρωση και στάση, το σχολείο μπορεί να μετατραπεί σε ένα περιβάλλον όπου το παιδί νιώθει ασφαλές, κατανοητό και έτοιμο να συμμετέχει ενεργά.
Σύμφωνα με το paidiatros.com και τη Συμβουλευτική Ψυχολόγο, Λουΐζα Θεοφάνους, μερικές από τις πιο συχνές δυσκολίες που μπορεί να επηρεάσει τη μάθηση και την καθημερινότητα ενός βαρήκοου παιδιού στο σχολείο είναι να δυσκολεύεται να καταλάβει από πού προέρχεται ένας ήχος (ιδιαίτερα όταν η απώλεια ακοής αφορά το ένα αυτί) ή να χάνει μέρος της πληροφορίας μέσα στην τάξη ή κατά τη διάρκεια της διδασκαλίας.
Επίσης, μπορεί το παιδί να εμφανίζει δυσκολίες στην ισορροπία, λόγω του ότι το κέντρο ισορροπίας βρίσκεται στο εσωτερικό αυτί, όπως και η ομιλία του μπορεί να παρουσιάζει διακυμάνσεις, καθώς δεν ακούει πάντα καθαρά τη δική του φωνή ή να αντιμετωπίζει, γενικά, προκλήσεις στην επικοινωνία, ειδικά σε ομαδικές συζητήσεις, όπου μιλούν πολλοί μαζί.
Ένα βαρήκοο παιδί, δυσκολεύεται επίσης να «μπει» σωστά στον ρυθμό μιας συζήτησης, με αποτέλεσμα να μιλά ταυτόχρονα με άλλους ή να καθυστερεί να απαντήσει, ενώ η ομιλία του ενδέχεται να μην είναι πάντα καθαρή ή να έχει γρήγορο και ασταθή ρυθμό.
Έπειτα, κουράζεται έντονα από την παρατεταμένη έκθεση σε θορύβους και την αυξημένη ανάγκη συγκέντρωσης, όπως σε συζητήσεις, μάθημα, τηλεόραση ή μουσική, ενώ συχνά χρειάζεται περισσότερο χρόνο για να ανταποκριθεί, καθώς προηγείται νοητική επεξεργασία του ακουστικού ερεθίσματος, το οποίο μπορεί να φτάνει αποσπασματικά.
Την ίδια ώρα, μπορεί να παρερμηνεύει λέξεις (π.χ. «λόγος» αντί «νόμος»), κάτι που δυσκολεύει την κατανόηση και την επικοινωνία. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τον εκνευρισμό και την κόπωση, στην προσπάθεια να κατανοήσει την ομιλία των γύρω του.
Η κατανόηση όλων αυτών των δυσκολιών είναι το πρωταρχικό βήμα για να στηριχθεί ουσιαστικά ένα βαρήκοο παιδί στο σχολείο. Όταν γονείς και εκπαιδευτικοί συνεργάζονται και έχουν κοινή εικόνα των αναγκών του παιδιού, μπορούν να δημιουργήσουν ένα περιβάλλον πιο υποστηρικτικό και συμπεριληπτικό.
Γράφει η Χριστίνα Γεωργίου με πληροφορίες του paidiatros.com
