Είναι γεγονός πως τα υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα έχουν μπει για τα καλά στη διατροφή πολλών ατόμων, πόσων μάλλον των παιδιών: συσκευασμένα σνακ, αναψυκτικά, γλυκά, έτοιμα γεύματα, μπάρες, δημητριακά με πολλή ζάχαρη, προϊόντα τύπου fast food. Το ερώτημα, όμως, δεν είναι αν ένα παιδί μπορεί να φάει περιστασιακά ένα τέτοιο τρόφιμο, αλλά τι συμβαίνει όταν αυτά καταλαμβάνουν μεγάλο μέρος της καθημερινής του διατροφής.
Η American Academy of Pediatrics επισημαίνει ότι τα υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα είναι συχνά πλούσια σε πρόσθετα σάκχαρα, αλάτι και επεξεργασμένα άμυλα, ενώ περιέχουν λιγότερες φυτικές ίνες, πρωτεΐνες, βιταμίνες και μέταλλα. Τονίζει, επίσης, ότι η υψηλή κατανάλωσή τους έχει συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο υπέρβαρου και παχυσαρκίας στα παιδιά και μεταβολικού συνδρόμου στους εφήβους. Παράλληλα, τονίζει ότι χρειάζεται περισσότερη έρευνα ειδικά στον παιδικό πληθυσμό.
Ποιο είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα για τα παιδιά;
Ένας βασικός προβληματισμός είναι ότι όταν τα υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα καταναλώνονται συχνά, μπορεί να αντικαθιστούν πιο θρεπτικές επιλογές: φρούτα, λαχανικά, όσπρια, δημητριακά ολικής άλεσης και τρόφιμα πλούσια σε πρωτεΐνη και φυτικές ίνες.
Ο World Health Organization συστήνει μια ποικίλη και ισορροπημένη διατροφή, με έμφαση στα φρούτα, τα λαχανικά, τα όσπρια και τα δημητριακά ολικής άλεσης, ενώ προτείνει τον περιορισμό τροφίμων με υψηλή περιεκτικότητα σε ελεύθερα σάκχαρα, ανθυγιεινά λιπαρά και αλάτι.
Υπάρχει επίσης ζήτημα ποσότητας. Σύμφωνα με την Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής, ανάλυση διατροφικών δεδομένων στις ΗΠΑ έδειξε ότι παιδιά και έφηβοι ηλικίας 2–19 ετών λάμβαναν περίπου το 67% των θερμίδων τους από υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα.
Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς;
Δεν χρειάζεται απαγόρευση ούτε ενοχοποίηση. Πιο χρήσιμο είναι να υπάρχει στο σπίτι μια διατροφή όπου κυριαρχούν απλά, θρεπτικά τρόφιμα και τα υπερ-επεξεργασμένα προϊόντα καταναλώνονται λιγότερο συχνά και σε μικρότερες ποσότητες.
Νερό αντί για συχνά ζαχαρούχα ποτά, φρούτα αντί για καθημερινά γλυκά σνακ και περισσότερα σπιτικά γεύματα είναι απλές αλλαγές που μπορούν να κάνουν διαφορά. Ο ΠΟΥ τονίζει ότι η υγιεινή διατροφή στην παιδική ηλικία είναι σημαντική για την ανάπτυξη και τη συνολική υγεία.
Το βασικό συμπέρασμα: δεν χρειάζεται να φοβόμαστε ένα συγκεκριμένο τρόφιμο. Χρειάζεται να προσέχουμε πόσο συχνά, πόσο πολύ και σε ποιο πλαίσιο καταναλώνονται τα υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα. Για τα παιδιά, η ποιότητα και η ποικιλία της συνολικής διατροφής έχουν μεγαλύτερη σημασία από την απαγόρευση μεμονωμένων προϊόντων.
Γράφει η Χριστίνα Γεωργίου
