ΨΗΦΙΑΚΗ ΖΩΗ
Μια φωτογραφία από τη σχολική γιορτή μπορεί να δείχνει πολύ περισσότερα από ένα χαμόγελο. Το έμβλημα στη στολή, το όνομα στην κατασκευή που κρατά το παιδί ή η σημειωμένη τοποθεσία προσθέτουν πληροφορίες που ο γονιός ίσως δεν σκόπευε να μοιραστεί.
Η δημοσίευση εικόνων και προσωπικών στιγμών των παιδιών από τους γονείς έχει αποκτήσει τον όρο «sharenting», από τις αγγλικές λέξεις για το μοίρασμα και τη γονεϊκότητα. Το ουσιαστικό ερώτημα είναι ποιος αποφασίζει για το ψηφιακό αποτύπωμα ενός παιδιού πριν μπορέσει το ίδιο να το διαχειριστεί.
Η συναίνεση στην καθημερινότητα
Οταν το παιδί μπορεί να καταλάβει τι σημαίνει μια ανάρτηση, η συζήτηση αρχίζει πριν πατηθεί το κουμπί της δημοσίευσης. Χρειάζεται να γνωρίζει ποια φωτογραφία πρόκειται να εμφανιστεί και σε ποιο κοινό. Μπορεί να συμφωνεί να τη δει η γιαγιά του, αλλά να μη θέλει να τη βλέπουν οι συμμαθητές ή οι γνωστοί των γονιών του.
Το «όχι» σε μια συγκεκριμένη εικόνα αξίζει να γίνεται σεβαστό χωρίς παζάρι. Αλλιώς το μήνυμα ότι το παιδί έχει δικαίωμα στα προσωπικά του όρια αποδυναμώνεται ακριβώς τη στιγμή που προσπαθεί να τα εκφράσει.
Για ένα μωρό που δεν μπορεί να αποφασίσει, η ευθύνη περνά εξ ολοκλήρου στον ενήλικα. Στιγμές γυμνότητας, ασθένειας, τιμωρίας ή έντονης αναστάτωσης δεν χρειάζεται να μετατρέπονται σε δημόσιο οικογενειακό αρχείο.
Το πρόσωπο δεν είναι η μόνη πληροφορία
Η κάλυψη του προσώπου με ένα σχέδιο δεν αφαιρεί το όνομα, το σχολείο ή την τοποθεσία που μπορεί να υπάρχουν στο ίδιο περιεχόμενο. Ενα παράδειγμα είναι η φωτογραφία με κρυμμένο πρόσωπο, αλλά με ορατή πινακίδα σχολείου και λεζάντα που αναφέρει την τάξη του παιδιού.
Η επιλογή μικρότερου κοινού περιορίζει την έκθεση, χωρίς να εξασφαλίζει ότι μια εικόνα δεν θα αντιγραφεί ή θα προωθηθεί. Ακόμη και μέσα στην οικογένεια, χρειάζεται κοινή κατανόηση για το αν επιτρέπεται η αναδημοσίευση.
Οταν στη φωτογραφία υπάρχουν κι άλλα παιδιά
Η παρουσία του δικού μας παιδιού δεν μας δίνει αυτομάτως το δικαίωμα να αποφασίζουμε για όλα τα παιδιά της παρέας. Πριν από τη δημοσίευση μιας ομαδικής εικόνας, μετρούν και οι επιθυμίες των άλλων οικογενειών.
Αν ένα παιδί μεγαλώνοντας ζητήσει να κατέβει μια παλιά ανάρτηση, το αίτημα αφορά τη δική του εικόνα σήμερα. Η αφαίρεσή της από τον λογαριασμό του γονιού είναι μια ουσιαστική κίνηση, ακόμη κι αν δεν μπορεί να ανακαλέσει κάθε αντίγραφο που έχει ήδη δημιουργηθεί.
Οι μικρές πληροφορίες σχηματίζουν μεγαλύτερη εικόνα
Μια μεμονωμένη ανάρτηση μπορεί να φαίνεται αθώα, αλλά οι αναρτήσεις συσσωρεύονται. Η ημέρα της προπόνησης, το σημείο αναχώρησης και η ώρα μιας δραστηριότητας, όταν εμφανίζονται επανειλημμένα, μπορούν να περιγράψουν τη ρουτίνα του παιδιού. Ο έλεγχος επομένως αφορά και όσα υπάρχουν ήδη στον λογαριασμό.
Σε ένα οικογενειακό παράδειγμα, η αποστολή μιας φωτογραφίας σε λίγους συγγενείς καλύπτει την ανάγκη να μοιραστούν μια στιγμή. Η δημόσια κοινοποίηση του σχολείου, του πλήρους ονόματος και του καθημερινού προγράμματος δεν είναι απαραίτητη για τον ίδιο σκοπό. Η οικογένεια μπορεί να κρατήσει τη χαρά της επικοινωνίας με λιγότερα προσωπικά στοιχεία.
Το παιδί μεγαλώνει μαζί με το αρχείο
Οσα φαίνονταν χαριτωμένα όταν ήταν νήπιο μπορεί να το φέρνουν σε δύσκολη θέση στο Γυμνάσιο. Η επιθυμία του να μη συνδέεται δημόσια με μια παλιά στιγμή δεν ακυρώνεται επειδή η εικόνα είχε αναρτηθεί με καλή πρόθεση.
Η ίδια συζήτηση χρειάζεται να φτάνει σε παππούδες, συγγενείς και φίλους που ανεβάζουν κοινές στιγμές. Οταν οι ενήλικες συμφωνούν ότι ρωτούν πριν δημοσιεύσουν και αφαιρούν κάτι όταν τους ζητηθεί, το παιδί βλέπει πώς εφαρμόζεται η συγκατάθεση στην καθημερινότητα.
