Ο τρόπος με τον οποίο ένα παιδί μιλά για μια δύσκολη ή στρεσογόνα εμπειρία μπορεί να αποκαλύπτει περισσότερα για τη μελλοντική ψυχική του υγεία από όσα περιγράφει το ίδιο το γεγονός. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα νέας μελέτης που δημοσιεύθηκε στο Nature Mental Health.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι μοντέλα επεξεργασίας φυσικής γλώσσας κατάφεραν να προβλέψουν με υψηλή ακρίβεια ποια παιδιά θα εμφάνιζαν προβλήματα ψυχικής υγείας έως και έξι χρόνια αργότερα. Μάλιστα, η ανάλυση της ομιλίας τους αποδείχθηκε πιο αποτελεσματική από την αξιολόγηση μιας ομάδας ειδικών.
Τι εξέτασαν οι ερευνητές
Οι επιστήμονες ανέλυσαν ηχογραφημένες συνεντεύξεις περισσότερων από 200 παιδιών ηλικίας 9 έως 13 ετών. Κατά τη διάρκεια των συνεντεύξεων, διάρκειας περίπου μιάμισης ώρας, τα παιδιά μιλούσαν για στρεσογόνα γεγονότα της ζωής τους, όπως οικονομικές δυσκολίες, διαζύγιο των γονέων, κακοποίηση, κοινωνικό αποκλεισμό ή εμπειρίες από φυσικές καταστροφές.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τέσσερα διαφορετικά μοντέλα επεξεργασίας φυσικής γλώσσας και συνέκριναν τα αποτελέσματά τους με την πορεία της ψυχικής υγείας των παιδιών τα επόμενα χρόνια. Το πιο εντυπωσιακό εύρημα ήταν ότι μεγαλύτερη προγνωστική αξία δεν είχε τόσο το περιεχόμενο της αφήγησης όσο το γλωσσικό ύφος.
Συγκεκριμένα, ο τρόπος με τον οποίο τα παιδιά σχημάτιζαν τις προτάσεις τους, η χρήση συνδέσμων, προθέσεων και μικρών λέξεων, όπως «και», «να» ή «αλλά», φάνηκε να συνδέεται στενότερα με τον μελλοντικό κίνδυνο εμφάνισης ψυχικών διαταραχών.
«Πιστεύουμε ότι η μελέτη αυτή αποτελεί μια ισχυρή απόδειξη ότι μπορούν να αναπτυχθούν εργαλεία τα οποία θα εντοπίζουν δείκτες κινδύνου πριν ακόμη γίνει η διάγνωση», δήλωσε ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης Chase Antonacci, υποψήφιος διδάκτορας Νευροεπιστημών στο Πανεπιστήμιο Stanford.
Ποια γεγονότα συνδέθηκαν με μεγαλύτερο κίνδυνο
Αντίθετα, αναφορές σε κοινωνική υποστήριξη, συμμετοχή σε αθλητικές δραστηριότητες ή σχολικές ομάδες φάνηκε να συνδέονται με μεγαλύτερη ψυχική ανθεκτικότητα. Ιδιαίτερα προστατευτικό ρόλο είχαν και οι αναφορές σε ψυχολόγους, θεραπευτές ή συμβούλους ψυχικής υγείας.
Ένα απλό και προσβάσιμο εργαλείο πρόληψης
Η κατάθλιψη και οι αγχώδεις διαταραχές εμφανίζονται συχνά για πρώτη φορά κατά την εφηβεία. Ωστόσο, τα χρόνια πριν από την εκδήλωση των συμπτωμάτων παραμένουν μια κρίσιμη αλλά δύσκολα αξιοποιήσιμη περίοδος για την πρόληψη. Οι σημερινές μέθοδοι αξιολόγησης του κινδύνου απαιτούν συνήθως κλινική εκτίμηση, εξετάσεις αίματος ή εξειδικευμένο εξοπλισμό για τη μέτρηση της κορτιζόλης, των αντιδράσεων στο στρες ή του μήκους των τελομερών.
Η ανάλυση της ομιλίας, αντίθετα, είναι φθηνή, εύκολη και μπορεί να εφαρμοστεί σε μεγάλες ομάδες παιδιών. «Η κορτιζόλη, η αντίδραση στο στρες και το μήκος των τελομερών έχουν κάποια προγνωστική αξία. Η ομιλία, όμως, είναι φθηνή, προσβάσιμη και ενδέχεται να αποτελεί ισχυρότερο προγνωστικό δείκτη από οποιονδήποτε από αυτούς τους παράγοντες ξεχωριστά», ανέφερε ο καθηγητής Ψυχολογίας Ian Gotlib, ανώτερος συγγραφέας της μελέτης.
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι τα ευρήματα θα πρέπει να επιβεβαιωθούν σε μεγαλύτερα δείγματα παιδιών. Ωστόσο, θεωρούν ότι στο μέλλον ακόμη και μια απλή ηχογράφηση μέσω κινητού τηλεφώνου θα μπορούσε να συμβάλει στον έγκαιρο εντοπισμό παιδιών που βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο. «Εάν τα ευρήματα επιβεβαιωθούν, ίσως μπορέσουμε να αναλύουμε ηχογραφήσεις παιδιών και να εντοπίζουμε ποια διατρέχουν κίνδυνο χρόνια πριν εμφανίσουν κάποια διαταραχή», κατέληξε ο καθηγητής Gotlib.
Πηγή:ygeiamou.gr
