Έρευνες δείχνουν ότι το γέλιο και το χαμόγελο αποτελούν βασικά στοιχεία της κοινωνικής και συναισθηματικής ανάπτυξης ήδη από τους πρώτους μήνες της ζωής.
Το πρώτο γέλιο ενός μωρού είναι από τις πιο συγκινητικές στιγμές για κάθε γονέα. Συνήθως εμφανίζεται γύρω στον δεύτερο ή τρίτο μήνα της ζωής και μοιάζει σαν μια αυθόρμητη έκφραση χαράς. Όμως οι επιστήμονες γνωρίζουν πλέον ότι το γέλιο δεν είναι απλώς μια χαριτωμένη αντίδραση. Είναι ένα σημαντικό «εργαλείο» επικοινωνίας που βοηθά το μωρό να συνδεθεί με τους ανθρώπους γύρω του, πολύ πριν μπορέσει να πει τις πρώτες του λέξεις.
Μάλιστα, έρευνες δείχνουν ότι το γέλιο και το χαμόγελο αποτελούν βασικά στοιχεία της κοινωνικής και συναισθηματικής ανάπτυξης ήδη από τους πρώτους μήνες της ζωής.
Πότε αρχίζουν να γελούν τα μωρά;
Τα περισσότερα μωρά χαμογελούν αντανακλαστικά ήδη από τις πρώτες εβδομάδες. Το πρώτο κοινωνικό χαμόγελο, δηλαδή εκείνο που απευθύνεται συνειδητά σε ένα πρόσωπο, εμφανίζεται συνήθως γύρω στις 6 έως 8 εβδομάδες.
Λίγο αργότερα, περίπου στους 3 ή 4 μήνες, έρχεται και το πρώτο γέλιο. Συχνά προκαλείται από γνώριμα πρόσωπα, αστείες γκριμάτσες, παιχνίδια ή από τη χαρούμενη αλληλεπίδραση με τους γονείς.
Κάθε μωρό, βέβαια, αναπτύσσεται με τον δικό του ρυθμό, επομένως μικρές αποκλίσεις θεωρούνται φυσιολογικές.
Γιατί το γέλιο είναι τόσο σημαντικό;
Το γέλιο δεν εκφράζει μόνο ευχαρίστηση. Είναι ένας τρόπος με τον οποίο το μωρό λέει ουσιαστικά:
- «Μου αρέσει αυτό που κάνεις.»
- «Θέλω να συνεχίσουμε να παίζουμε.»
- «Νιώθω ασφαλής μαζί σου.»
Οι ειδικοί στην αναπτυξιακή ψυχολογία εξηγούν ότι τέτοιες στιγμές αλληλεπίδρασης ενισχύουν τον ασφαλή δεσμό ανάμεσα στον γονέα και το παιδί. Όταν ο γονέας ανταποκρίνεται στο χαμόγελο ή στο γέλιο του μωρού με βλέμμα, φωνή ή παιχνίδι, δημιουργείται ένας μικρός «διάλογος», πολύ πριν εμφανιστεί ο λόγος.
Το γέλιο βοηθά και τον εγκέφαλο
Το παιχνίδι, το χαμόγελο και το γέλιο ενεργοποιούν περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη μάθηση, την προσοχή και την κοινωνική αλληλεπίδραση.
Σύμφωνα με το Center on the Developing Child του πανεπιστημίου του Harvard, αυτές οι καθημερινές αλληλεπιδράσεις είναι θεμελιώδεις για την ανάπτυξη του εγκεφάλου. Όταν το μωρό στέλνει ένα «σήμα» –με ένα βλέμμα, ένα χαμόγελο ή ένα γέλιο– και ο γονέας ανταποκρίνεται με ενδιαφέρον, ενισχύονται οι νευρωνικές συνδέσεις που υποστηρίζουν τη γλώσσα, τη μνήμη, τη συναισθηματική ανάπτυξη και τις κοινωνικές δεξιότητες.
Με άλλα λόγια, κάθε φορά που γελάτε μαζί με το μωρό σας, δεν περνάτε απλώς όμορφα. Βοηθάτε τον αναπτυσσόμενο εγκέφαλό του να οργανώνεται μέσα από τη θετική αλληλεπίδραση.
Γιατί το γέλιο προηγείται της ομιλίας;
Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι το γέλιο εξελίχθηκε ως ένας από τους πρώτους τρόπους κοινωνικής επικοινωνίας. Πριν ακόμη αποκτήσουν τις δεξιότητες που απαιτεί η γλώσσα, τα μωρά μπορούν να δείξουν με το χαμόγελο και το γέλιο ότι απολαμβάνουν την παρέα σας και επιθυμούν να συνεχιστεί η επαφή.
Αυτός είναι και ο λόγος που οι γονείς ανταποκρίνονται τόσο αυθόρμητα στο γέλιο ενός βρέφους. Δημιουργείται ένας κύκλος θετικής επικοινωνίας που ενισχύει τη σχέση και βοηθά το παιδί να κατανοήσει σταδιακά πώς λειτουργεί η ανθρώπινη επικοινωνία.
Πώς μπορείτε να ενθαρρύνετε αυτές τις στιγμές;
Δεν χρειάζονται ακριβά παιχνίδια ή πολύπλοκες δραστηριότητες. Αυτό που έχει μεγαλύτερη αξία είναι η δική σας παρουσία.
Μπορείτε να:
- χαμογελάτε και να μιλάτε συχνά στο μωρό,
- παίζετε παιχνίδια αλληλεπίδρασης, όπως το «κου-κου τσα»,
- μιμείστε τις εκφράσεις και τους ήχους του,
- τραγουδάτε ή διαβάζετε με εκφραστικότητα,
- αφήνετε χρόνο ώστε να «απαντήσει» με χαμόγελο, γέλιο ή ήχους.
Αυτές οι μικρές στιγμές δεν είναι μόνο διασκεδαστικές. Είναι από τα σημαντικότερα «μαθήματα» επικοινωνίας που θα λάβει το παιδί πριν ακόμη πει την πρώτη του λέξη
Πηγή:imommy.gr
