Μείωση καταγράφεται τα τελευταία χρόνια στον αριθμό των παιδιών που βρίσκονται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού στην Κύπρος, την ώρα που βασικοί κοινωνικοί δείκτες συνεχίζουν να αναδεικνύουν σημαντικές ανισότητες. Η συνολική εικόνα δείχνει πρόοδο σε ορισμένους τομείς, ωστόσο παραμένουν σοβαρές προκλήσεις, ιδιαίτερα στην ενεργειακή φτώχεια, την πρόσβαση σε υπηρεσίες και την ένταση των κοινωνικών διαφορών.
Μείωση των παιδιών σε κίνδυνο
Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία, ο αριθμός των παιδιών που βρίσκονται σε κίνδυνο μειώθηκε αισθητά, από περίπου 37.000 το 2019 σε 26.000 το 2024. Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται κυρίως σε στοχευμένες κοινωνικές πολιτικές. Ωστόσο, όπως επισημαίνεται σε έγγραφο της Ευρωπαϊκή Επιτροπή με τίτλο «Σπάζοντας τον κύκλο της παιδικής φτώχειας – ενισχύοντας την Ευρωπαϊκή Εγγύηση για τα Παιδιά», η Κύπρος έχει μεν επιτύχει τον εθνικό της στόχο, αλλά αυτός θεωρείται περιορισμένης φιλοδοξίας.
Ενεργειακή φτώχεια και στέγαση σε ανησυχητικά επίπεδα
Ιδιαίτερα ανησυχητική παραμένει η κατάσταση στον τομέα της στέγασης και της ενεργειακής φτώχειας. Το 62,6% των παιδιών που βρίσκονται σε κίνδυνο ζουν σε νοικοκυριά που αδυνατούν να διατηρήσουν επαρκώς ζεστή την κατοικία τους — ποσοστό το υψηλότερο στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Την ίδια στιγμή, το χάσμα μεταξύ παιδιών σε κίνδυνο και των υπολοίπων φτάνει το 55,1%.
Εκπαίδευση: Προκλήσεις στη συγκράτηση μαθητών
Στον τομέα της εκπαίδευσης, η πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου εξακολουθεί να κινείται πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ, με ποσοστό 11,3% έναντι 9,3%. Παρά τις παρεμβάσεις που έχουν γίνει, εξακολουθούν να υπάρχουν δυσκολίες στη διατήρηση των μαθητών εντός του εκπαιδευτικού συστήματος.
Προσχολική εκπαίδευση με ιδιωτικό χαρακτήρα
Στην προσχολική εκπαίδευση παρατηρείται αύξηση της συμμετοχής, κυρίως μέσω επιδοτούμενων προγραμμάτων. Ωστόσο, το σύστημα παραμένει σε μεγάλο βαθμό ιδιωτικοποιημένο, καθώς μόλις το 2,6% των δομών είναι δημόσιες. Παράλληλα, αν και οι διαφορές πρόσβασης μεταξύ παιδιών σε κίνδυνο και μη μειώνονται, εξακολουθούν να υφίστανται.
Ανισότητες στην πρόσβαση σε υπηρεσίες
Σημαντικά κενά εντοπίζονται και στην πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι διαφορές στη συμμετοχή σε υπηρεσίες φροντίδας παιδιών ξεπερνούν το 20%, επηρεάζοντας την ισότητα ευκαιριών από νεαρή ηλικία. Στον τομέα της υγείας, αν και δεν καταγράφονται ακραίες επιδόσεις, επισημαίνονται δυσκολίες πρόσβασης, ιδιαίτερα σε υπηρεσίες ψυχικής υγείας για ευάλωτες ομάδες.
Ανάγκη για καλύτερα δεδομένα και αξιολόγηση πολιτικών
Τέλος, υπογραμμίζεται η ανάγκη ενίσχυσης της τεκμηρίωσης των πολιτικών. Η περιορισμένη διαθεσιμότητα δεδομένων για συγκεκριμένες ευάλωτες ομάδες δυσχεραίνει την παρακολούθηση και αξιολόγηση των μέτρων, γεγονός που αποτελεί κρίσιμο ζήτημα για τον σχεδιασμό πιο αποτελεσματικών παρεμβάσεων στο μέλλον.
Με πληροφορίες από ΚΥΠΕ
