Η ενθάρρυνση, η υπομονή και η πίστη κάποιου ενήλικα ότι «μπορείς» αποτελούν τους βασικότερους πυλώνες για την πρόοδο και την εξέλιξη ενός παιδιού.
Αναμφισβήτητα, σε κάθε μικρό ή μεγάλο άλμα που κάνει ένα παιδί προς τα μπρος, συχνά υπάρχει από πίσω του μια φράση ειπωμένη την κατάλληλη στιγμή: «μπορείς». Μια λέξη απλή, σχεδόν καθημερινή, που όμως λειτουργεί σαν σπίθα δύναμης. Ξεμπλοκάρει την αυτοπεποίθηση που πιθανόν να έμεινε στάσιμη, γεννά κουράγιο και μεταφέρει τη σιωπηλή πίστη ενός ενήλικα στις δυνατότητες του παιδιού. Σύμφωνα με ειδικούς, οι τρεις «μαγικές» λέξεις: ενθάρρυνση, η υπομονή και η εμπιστοσύνη δεν είναι απλώς όμορφες λέξεις αλλά γερά θεμέλια πάνω στα οποία χτίζεται η συναισθηματική και γνωστική ανάπτυξη των παιδιών.
Ενθάρρυνση
Σύμφωνα με το psychologia-gia-olous.gr, ενθάρρυνση «είναι να εμψυχώνουμε το παιδί και να αναπτερώνουμε το ηθικό του, όταν αντιμετωπίζει μία δύσκολη κατάσταση, δίνοντάς του την ελπίδα ότι τελικά θα τα καταφέρει». Είναι σαν ένα χέρι βοηθείας· το χέρι που απλώνεται στην προσπάθεια, το βλέμμα που αναγνωρίζει τον κόπο και η στάση που χωρά το λάθος χωρίς φόβο.
Όταν ένα παιδί ακούει «δεν πειράζει, ξαναπροσπάθησε», «δοκίμασε ξανά» ή «θα τα καταφέρεις την επόμενη φορά», μαθαίνει πως η αποτυχία δεν είναι το τέλος, αλλά ένα βήμα στον δρόμο της μάθησης. Με αυτό τον τρόπο, το παιδί χτίζει θάρρος, επιμονή και την εσωτερική δύναμη να συνεχίζει.
Υπομονή
Καθοριστικό ρόλο για να «πάει» μπροστά ένα παιδί, παίζει και η υπομονή του ενήλικα. Η υπομονή λειτουργεί ως «ασφαλές πλαίσιο», μέσα στο οποίο το παιδί αισθάνεται ότι έχει τον χρόνο και τον χώρο να εξελιχθεί χωρίς φόβο κριτικής ή απόρριψης. Αυτό ισχύει περισσότερο στην εποχή μας, η οποία χαρακτηρίζεται ως μια εποχή γρήγορων ρυθμών, με τα παιδιά πολλές φορές να πιέζονται να ανταποκριθούν σε προσδοκίες που δεν συμβαδίζουν με τον δικό τους ρυθμό ανάπτυξης.
Πίστη
Όταν ένας ενήλικας πιστεύει στις δυνατότητες ενός παιδιού και το εκφράζει με λόγια και πράξεις, το παιδί δέχεται ένα μήνυμα: «Μπορείς να τα καταφέρεις». Όταν οι γονείς αλλά και οι δάσκαλοι, του δείχνουν έμπρακτα ότι εμπιστεύονται όσα μπορεί να καταφέρει, το παιδί δεν το ξεχνά, αλλά παίρνει αυτή την πίστη και τη μετατρέπει σε αυτοπεποίθηση. Έρευνες δείχνουν ότι τα παιδιά που μεγαλώνουν με την αίσθηση ότι «κάποιος πιστεύει σε μένα» αναπτύσσουν μεγαλύτερη αυτοεκτίμηση και τα πάνε καλύτερα τόσο στο σχολείο όσο και στις σχέσεις τους με τους άλλους.
Σύμφωνα με την Δρ. Ιωάννα Κούρια, Ψυχολόγος MSc – Ψυχοθεραπεύτρια – Τραυματοθεραπεύτρια και το ioannakouria.gr «είναι σημαντικό να εκπαιδεύσουμε τα παιδιά στην ανάπτυξη ικανοτήτων διαχείρισης των προβλημάτων. Οι γονείς που τρέχουν να σώσουν τα παιδιά από τα λάθη τους, τους διδάσκουν ότι δεν είναι ικανά να λύνουν μόνα τους τα προβλήματα τους και ενισχύουν την εξάρτηση και την αδυναμία ανάληψης ευθυνών». Σύμφωνα με όσα αναλύει σε σχετικό άρθρο, όταν ένα παιδί συναντά κάποιο πρόβλημα, πρέπει να το ενθαρρύνουμε να ανακαλύψει μόνο του τη λύση και να την εφαρμόσει. «Μπορούμε να συζητήσουμε μαζί του διάφορες εναλλακτικές και να τις αξιολογήσουμε. Το παιδί που θα καταφέρει να λύσει μόνο του ένα πρόβλημα θα νιώσει όμορφα με τον εαυτό του και θα πιστέψει στις ικανότητες του».
Κλείνοντας, λέγοντας απλά «μπορείς», δίνουμε στο παιδί το πιο ισχυρό εφόδιο: την πίστη στον εαυτό του. Κάθε μικρό βήμα ενθάρρυνσης και ώθησης βοηθά ένα παιδί να νικήσει τον φόβο και, εντέλει, να αναπτύξει την αυτοπεποίθησή του. Αυτή η νίκη δεν είναι μόνο προσωπική υπόθεση του παιδιού αλλά είναι αποτέλεσμα της στήριξης, της πίστης και της ενθάρρυνσης των ενηλίκων γύρω του.
Γράφει η Χριστίνα Γεωργίου
